Schadelijke stoffen in speelgoed: wat je moet weten

Manon schreef er al eens een blog over, sindsdien is er wel wat veranderd maar niet zoveel als zou moeten. Vooral kinderen zijn heel kwetsbaar voor schadelijke stoffen. Dit komt doordat ze minder lichaamsgewicht hebben en hun huid maar liefst vijf keer zo dun is en hun longcapaciteit veel kleiner. Daardoor heeft dezelfde hoeveelheid chemische stoffen op kinderen een veel schadelijker effect dan op volwassenen.

Stichting Tegengif – bekend van het recente onderzoek naar plastic in drinkflessen – richt zich op onderzoek naar schadelijke chemicaliën die in ons lichaam terechtkomen via producten waar we dagelijks mee in aanraking komen. Door middel van laboratoriumonderzoek stelden zij vast, dat veel populair speelgoed schadelijke chemicaliën bevat. In vier producten werden chemicaliën aangetroffen die door het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) worden aangemerkt als zeer zorgwekkende stoffen. Ze onderzochten vijfendertig speelgoedartikelen voor kinderen vanaf 3 maanden. Deze werden aangeschaft bij populaire (online) winkels. In de producten die onderzocht zijn werden 11 verschillende weekmakers aangetroffen. Vijf stoffen die aangetroffen werden in een onderzocht product, zijn door ECHA aangemerkt als zeer zorgwekkende stoffen. Deze worden in verband gebracht met hormoonverstoring, verminderde vruchtbaarheid en kanker. Ook de wettelijke limieten werden daarbij overschreden: vier van deze zeer zorgwekkende stoffen kwamen in hogere concentraties voor en van de weekmaker DBP werd de wettelijke limiet zelfs 200 keer overschreden.

Zijn vervangers van schadelijke Stoffen wel zo veilig?

Een andere zorgwekkende bevinding is dat de nieuwe generatie weekmakers, zoals DINCH en DEHTP, veelvuldig in speelgoed werd aangetroffen in bovenstaand onderzoek. In twee gevallen bleek DEHTP zelfs 51% van het totaalgewicht van het speelgoed uit te maken. DEHTP en DINCH werden gepromoot als de veiligere alternatieven voor traditionele weekmakers. Recent onderzoek in België en Duitsland laat zien dat kinderen veelvuldig worden blootgesteld aan deze stoffen, terwijl we nog niet weten of ze schadelijke effecten hebben op de gezondheid. Dit patroon lijkt zich telkens weer te herhalen: een schadelijke stof wordt verboden, maar de vervanger wordt massaal op de markt gebracht en komt in het lichaam van kinderen terecht, zonder dat we precies begrijpen wat deze nieuwe stoffen doen. Wanneer kinderen al op jonge leeftijd in contact komen met lage hoeveelheden van deze chemicaliën, kunnen de gevolgen voor hun gezondheid op latere leeftijd ernstig zijn.

Nieuwe wetgeving: krijgen we strengere normen voor kinderveiligheid?

Er is op dit moment onvoldoende bescherming voor kinderen tegen deze schadelijke chemicaliën in speelgoed doordat de Europese wetgeving daar onvoldoende in voorziet. Er is gewerkt aan nieuwe wetgeving, op 28 juli 2023 is door de Europese Commissie een voorstel voor verordening voor veiliger speelgoed gepresenteerd. Wanneer de wetgeving daadwerkelijk wordt aangepast is nog onbekend. Ook is het oppassen geblazen met producten van Shein, Temu en andere soortgelijke aanbieders.  Deze producten kunnen vol met gifstoffen zitten, lees er hier meer over. 

Duurzaam speelgoed: de verantwoorde keuze voor een veilige kinderkamer

Het is fijn om te weten dat er in ieder geval aandacht voor is en de wetgeving wordt aangepast. Tot die tijd kun je beter zelf kijken naar alternatieven. Gelukkig zijn er veel en steeds meer duurzame en verantwoorde opties te vinden. Vaak zijn deze producten wat duurder, maar heb je er wel jarenlang plezier van. We noemen hieronder een aantal opties voor ecologisch verantwoord speelgoed dat wij zelf verkopen in onze webshop. Er zijn natuurlijk nog veel meer merken die mooi duurzaam speelgoed aanbieden.  

Duurzaam speelgoed 1 jaar: verantwoord speelgoed voor de allerkleinsten 

• Speelgoed van natuurrubber: Je kent “Sophie de giraf” misschien al. Het is een natuurrubberen girafje waar je kindje naar hartelust op kan knabbelen zonder nare stoffen binnen te krijgen. Er is ook een bijtring beschikbaar voor de nog kleinere kindjes in een stevige en zachte variant en ook een bijtring met ringen in vrolijke kleurtjes. Van hetzelfde merk is er ook badspeelgoed verkrijgbaar: Badspeeltje Sophie de Giraf Natuurrubber en Badspeeltje Sophie de Giraf. En een set met ballen en blokken. Ook het wellicht iets minder bekende merk Natruba heeft bijtringen en badspeelgoed.
• Knuffels van biologisch katoen: Kies voor lekkere zachte knuffels van biologisch katoen, zoals de knuffels van Keptin-Jr. Ze zijn gemaakt van biologisch katoen en GOTS-gecertificeerd. Ze zijn er in verschillende uitvoeringen.  
• Plasticvrije speelmat: Sinds kort hebben wij ook plasticvrije speelmatten van het merk Pure Earth Collection (tevens te gebruiken als yogamat!), een meermaals bekroond eco-kindermerk. Het bedrijf werd opgericht door Emma Bianco, zij had jarenlang last van allergieën en andere gezondheidsproblemen. Voor haar was dit een reden om dieper onderzoek te doen naar de oorzaak van toenemende gezondheidsklachten. De kern van Pure Earth is de overtuiging dat baby’s en kinderen moeten worden grootgebracht in een natuurlijke en niet-giftige omgeving, praktisch passend bij het moderne leven. De rubberen speelmat van de Pure Earth Collection is gemaakt van natuurlijke duurzame materialen die biologisch afbreekbaar en zonder schadelijke stoffen zijn. Ze zijn in tegenstelling tot de meeste speelmatten niet gemaakt van plastic, maar van kurk en rubber.  
• Biologisch katoenen speelkleed of boxkleed: Op zoek naar een biologisch katoenen speelkleed of boxkleed dan zit je met het merk Lotties goed. Het speelkleed heeft een tussenlaag van tencelvezel. Tencel is een nieuw vezeltype en wordt gemaakt van houtpulp (cellulose) van eucalyptusbomen. Deze groeien in speciaal beheerde, duurzame bossen met FSC-keurmerk. Ook hebben ze het Europese Ecolabel gekregen, als enige vezelproducent ter wereld. Tencel is eigenlijk de merknaam van een natuurlijke kunstvezel die Lyocell heet.

Duurzaam speelgoed 3 jaar 

• Duurzaam Houten speelgoed: Houten speelgoed is er in allerlei vormen, maten en kleuren zoals van de merken Plantoys en Bigjigs. Het is gemaakt van duurzaam hout van bijvoorbeeld rubberbomen die worden gekapt omdat ze geen rubber meer geven. En voor elke gebruikte boom wordt weer een nieuwe geplant. Het speelgoed van hout kan tegen een stootje. De verf is op waterbasis en bevat geen schadelijke stoffen. Zo kan je kindje veilig zijn zintuigen ontdekken, ook als er op het speelgoed wordt gesabbeld of geknabbeld. Ook de lak die gebruikt wordt is veilig en al het eventuele metaal is nikkelvrij.  
• Gerecycled speelgoed: Speelgoed gemaakt van bijvoorbeeld melkflessen is te verkrijgen van het merk Green Toys.  Greentoys gelooft in een betere wereld, vooral voor kinderen. Daarom produceren zij speelgoed van duurzame kwaliteit waarbij uitsluitend gebruik wordt gemaakt van gerecycled plastic en ander milieuvriendelijk materiaal. Dit zorgt voor een reductie van fossiele oliën en het broeikaseffect te verminderen. Het speelgoed is vrij van BPA, weekmakers en bevat geen melamine, pvc of lood. Maar… denk je wellicht, dit is gemaakt van plastic, is dat dan wel veilig voor mijn kindje om mee te spelen? Het speelgoed van Greentoys wordt gemaakt van High-density polyethyleen (HDPE). Het wordt beschouwd als een van de veiligste en schoonste plasticsoorten.  
• Open Ended of Open Einde Speelgoed: “Open Ended… wat?” zul je misschien denken. Open Ended Speelgoed is speelgoed waarbij het kind zelf kan bepalen hoe het speelt. Er zijn geen vaste structuren, doelen of regels die vooraf worden bepaald. Bij open ended speelgoed gebruiken kinderen hun eigen fantasie en daarmee bevordert het creativiteit en autonoom spelen. Het welbekende Lego en Duplo is daar natuurlijk een voorbeeld van. Maar wist je dat je dit ook in de vorm van duurzaam hout hebt? “Open einde speelgoed” op z’n Nederlands is er in verschillende vormen en maten. Bij GreenJump hebben wij vooral sets van het merk Grapat zoals de series Grapat Nins (houten poppetjes), Grapat Mandalas (verschillende kleine vormpjes) en andere Grapat Sets. Maar ook verschillende vormen zoals houten regenbogen en blokjes hout, van Grapat en ook andere merken als Bigjigs en Plantoys. In de Waldorf-pedagogiek wordt ook vaak dit soort houten speelgoed gebruikt. De onderdelen kunnen gesorteerd worden op: kleur, vorm of soort. Maak er een mandala mee, gebruik het als sensorisch speelgoed, in een rollenspel of maak er een Waldorf natuurtafel van, geïnspireerd op de seizoenen. Wat dacht je bijvoorbeeld van deze prachtige Doorlopende Kalender van Grapat, leuk om samen met je kindje(s) datum, maand en seizoen te visualiseren.  

Duurzaam en veilig tekenen en knutselen 

Er is niets zo leuk als zelf creatief aan de slag. Voor al die kleine kunstenaars zijn er prettige en vooral veilige spulletjes van natuurlijke materialen en gifvrij. Van waskrijtjes, kleurpotloden, stiften, verf en kwasten tot stoepkrijtjes en klei en zelfs milieuvriendelijke glitter. Urenlang speelplezier en goed voor de ontwikkeling en de fijne motoriek.

Duurzaam speelgoed voor speciale gelegenheden 

Er is ook speelgoed voor speciale gelegenheden, zoals de feestdagen, maar iets kopen hoeft niet altijd. Kijk eens naar de materialen die je al in huis hebt, vaak hoef je niet eens iets nieuws te kopen. Ga creatief aan de slag met restmaterialen. Onze collega Ageeth deelt regelmatig creatieve ideetjes op social media over knutsels die je kunt maken met materialen die je in huis hebt of in de natuur vindt.

De kracht van duurzaam speelgoed: waarom het de investering waard is 

Het is duidelijk dat we onze kinderen willen omgeven met producten die veilig en gezond voor ze zijn. Helaas zitten veel speelgoed en accessoires voor de kinderkamer vol met nare stoffen die schadelijke effecten kunnen hebben op hun gezondheid. Gelukkig zijn er steeds meer alternatieven die zowel duurzaam als veilig zijn. Van natuurlijk houten speelgoed tot verf op waterbasis, er zijn tal van keuzes die niet alleen het milieu ten goede komen, maar ook de gezondheid van onze kleintjes beschermen. Door bewust te kiezen voor milieuvriendelijke en gifvrije producten, kunnen we de kinderkamer omtoveren tot een plek van creativiteit, veiligheid en duurzaamheid. Bij Greenjump geloven we dat elke kleine stap telt, en met de juiste keuzes maken we het verschil voor een gezondere toekomst voor onze kinderen en onze planeet. Laten we samen zorgen voor een veilige, speelse en verantwoorde wereld waarin onze kinderen kunnen opgroeien!

Dit blog is onderdeel van de blogserie “Een gezonde start voor je kindje” waarin we onderwerpen bespreken die te maken hebben met duurzaam en gezond opgroeien. In deze reeks hebben we nog meer interessante blogs voor je. Je vindt ze hier.

Het bericht Duurzaam speelgoed: waarom dit de beste keuze is voor je kindje verscheen eerst op Green Jump's blog.

Toen ze nog heel klein waren was het makkelijker. Ze vroegen nog niet om iets, daar waren ze immers nog te klein voor, en jij als ouder kon nog makkelijk verantwoord, houten speelgoed in de jute zak stoppen. Maar kinderen worden groter, zien wat kinderen om hun heen allemaal krijgen, en hebben niet altijd zin in de milieuvriendelijke spullen. Ze ontdekken de wereld, zien dat er nog veel meer bestaat dan alles waar jij ze tot nu toe mee in aanraking bracht.

Dus wat doe je? Wanneer je graag een groen en gifvrij Sinterklaasfeest viert, maar toch graag blije kindergezichten ziet?

Tip 1 voor de Groene Sint

Laat ze van kleins af aan niet wennen aan een overdreven gevulde zak. Mijn kinderen spelen meestal meteen met het eerst uitgepakte cadeau. Ooit speelde ik eens zwarte piet bij mensen thuis, en ik herinner me nu bijna twintig jaar later nog een tot de nok toe volgepakte garage bij een gezin. Met cadeaus welteverstaan. Ik besloot dat zelf niet zo te doen. Het is zo onnodig. Kies liever een paar goede cadeaus, less is more.

Tip 2 Eco Gift Challenge

Lees deze blog van collega Ageeth van vorig jaar. Over alles wat er bij Greenjump te krijgen is. Zij beschrijft daar de Eco Gift Challenge, je koopt per kind 4 cadeaus: 1. Something to play. 2. Something they need. 3. Something to wear. 4. Something to read. Ook dit jaar weer en mooi streven.

Tip 3 duurzaam speelgoed

Investeer in spullen die lang meegaan. Die je ook weer door kunt geven bijvoorbeeld. Mijn zoon houdt enorm veel van de bekende Brio-treintjes. Het is niet goedkoop, wel enorm duurzaam en waardevast. De prijzen op Marktplaats liegen er niet om. Goedkopere houten treinbaan-onderdelen gaan, zo hebben we zelf mogen ervaren, sneller stuk en behouden deze waarde niet. Bovendien is veel plastic speelgoed afkomstig uit China. Waardoor je niet de garantie hebt dat het speelgoed voor jouw kindjes door andere kindjes is gemaakt. Onder barre omstandigheden.

Tip 4 Recyclesint

Speel Recyclesint en koop (ook)tweedehands speelgoed. Wanneer iets al eens is gebruikt en wordt doorgegeven, worden er geen nieuwe grondstoffen aangeboord. Veel speelgoed ziet er nog lang goed uit. Marktplaats is een uitkomst, maar er zijn ook tal van plaatselijke verkoopgroepen op Facebook. Ook zijn er Sinterklaas speelgoedruilmarkten, veelal op basisscholen. Naast dat het hartstikke duurzaam is, scheelt het ook een hoop in je portemonnee. De Recyclesint zit ook op Facebook: https://www.facebook.com/recyclesint

Tip 5 Milieuvriendelijke sintcadeautjes

Vermijd speelgoed met batterijen. Deze zijn milieuvervuilend en het speelgoed is vaak van plastic gemaakt. Heb je toch batterijen nodig, kies dan voor oplaadbare. Je kunt ook speelgoed zoeken op zonne-energie.

Tip 6 natuurlijke knutselmaterialen

Houdt je kind van knutselen? Kies voor knutselmaterialen op natuurlijke basis. Stiften, potloden, krijtjes, lijm, klei en nog veel meer. Het bestaat tegenwoordig allemaal gifvrij.

Tip 7 Sint verrassingen

Een cadeau hoeft je niet altijd letterlijk vast te kunnen houden. Sint kan je kind ook een kaartje voor bijvoorbeeld een voorstelling geven. Dit kan van alles zijn. Is er iets wat je kind heel graag eens wil doen? Zo wil mijn dochter niets liever dan auditie doen voor Kinderen voor Kinderen. Aangezien ze al fanatiek sport is er geen budget haar ook nog even op zangles te doen, iets wat ze graag zou willen. Maar een paar zanglesjes ter voorbereiding van de Sint? Denk dat ze er enorm blij mee zal zijn!

Tip 8 de gulden middenweg

Als er iets is wat ik de afgelopen jaren heb geleerd als moeder, dan is het: kies af en toe voor de gulden middenweg. Dit is mijn minst groene tip, maar wel een belangrijke. Er zijn ongetwijfeld zaken waarvan je echt niet wil dat je kind ermee speelt of in aanraking komt: zet die dingen voor jezelf op de rij en blijf daar strikt in. Maar af en toe wat principes aan de kant zetten, is niet altijd verkeerd. Zo voorkom je een teleurgesteld kind wanneer jij met ziel en zaligheid je hebt ingezet voor een groen en verantwoord gevulde zak. Je kunt het niet perfect doen. Als ouder wil je je kind ieder jaar weer een zo leuk mogelijk feest geven. Ook ik moet mijn hoofd nog breken over wat ik Sint de kinderen laat schenken, zonder mijn principes te laten varen.

Sinterklaascadeautjes bij Green Jump

Tot slotte: bij Greenjump weet je zeker dat alles in de zak goed is voor het milieu, gezond is voor je kind. En dat er geen kinderhandjes hebben gewerkt aan de cadeautjes voor jouw kinderen. Voor al onze producten zijn er sowieso geen mensen uitgebuit of slecht behandeld. Wel zo’n fijne gedachte.

Het bericht Een groen Sinterklaasfeest, hoe doe je dat? verscheen eerst op Green Jump's blog.

5 eco cadeau tips voor de groene sint en groene kerstman

1. Badspeelgoed van gerecyclede materialen, eco cadeau om mee te spetteren.
2. Biologisch cadeautje voor baby en kind: poppen van biologisch katoen,
3. Duurzaam cadeau voor groot en klein: eco knutselspullen
4. Eco drinkflessen voor mee naar school, werk of de sportschool
5. Biologische verzorgingsproducten voor de huid, fijn voor hem en haar als cadeau.

Natuurlijk vind je bij Green Jump nog meer prachtige groene cadeaus voor baby, kind en volwassenen. We hebben meer dan 2000 eco, bio en fair producten omdat we het je gemakkelijk willen maken om een gezonde, leuke en duurzame cadeau keuze te maken.

Duurzaam, Eco, Bio, Fair-trade? Wat geef jij cadeau?

Een mooi en duurzaam cadeau uitzoeken voor iemand is soms een hele klus. De eco gift challenge is ons daarom op het hart geschreven, want prullen die na een week alweer in de kast belanden of kapot zijn wordt niemand blij van. Ook is het leuk om naast speelgoed iets te geven om te dragen, te lezen en iets wat nodig is zoals bijvoorbeeld een nieuwe eco kinderrugzak, rvs schoolbeker of regenkleding zonder nare stoffen. Dat zijn ook mooie cadeaus om te geven én je houdt het speelgoed in huis binnen de perken.

Eco speelgoed van gerecyclede melkflessen

Het speelgoed van Green Toys, gemaakt van oude melkflessen is een leuk en duurzaam cadeau. Het theeservies in zachte kleuren is prachtig en één van onze favorieten. Extra leuk: je kunt het serviesje ook echt gebruiken om van te eten of uit te drinken omdat het materiaal vrij is van nare stoffen. Het eco badspeelgoed is ook zeer gewild voor in bad of onder de douche. Een onderzeeër of een watervliegtuig om mee te spelen maakt badderen nog leuker. Het speelgoed van Green Toys is bpa-vrij, weekmakervrij en bevat geen metalen assen waardoor nat worden geen probleem is en er zowel binnen als buiten en in bad mee gespeeld kan worden. Super leuk cadeau waar kinderen lang plezier van hebben!

Natuurlijke knutselspullen cadeau

Eigenlijk altijd goed om cadeau te geven: Natuurlijke knutselspullen van mooie duurzame materialen. Leuk voor jong en oud! De Crayon Rocks krijtjes gemaakt van soja zijn hier een mooi voorbeeld van. De kleuren schitteren op papier. Doordat je met deze krijtjes ook in laagjes kan werken krijg je tekeningen vol kleur en energie. Liever kleuren met stiften, verf van natuurlijke kleurstoffen of kleurpotloden met fsc keurmerk ? Die hebben wij bij Green Jump natuurlijk ook!

Leuke eco cadeaus voor baby en peuter

Voor baby’s en peuters zijn er ook genoeg duurzame cadeaus te bedenken, zoals natuurrubber speelgoed. Het stimuleert alle zintuigen: Proeven (heerlijk om op te bijten bij doorkomende tandjes) Voelen, Ruiken, Kijken en Luisteren (in sommige speeltjes zit een klein geluidje). Ook een favoriet van alle tijden zijn houten stapelringen van rubberhout of een vormenstoof. Het duurzame houten speelgoed bij Green Jump is gemaakt van duurzaam hout en de gebruikte verf is op waterbasis zonder nare stoffen. Lekker spelen en ontdekken en veilig zonder nare stoffen zodat je kindje het zonder problemen in zijn mondje kan stoppen. Knuffels en poppen van biologisch katoen en/of biologische wol zijn ook een fijn cadeau om heerlijk mee te knuffelen en spelen.

Groene cadeaus voor hem en haar

Bij cadeautjes voor Kerst of Sinterklaas denken we vaak gelijk aan kinderen maar ook voor volwassenen hebben we leuke cadeaus! Een fijne eco waterfles voor onderweg of naar de sportschool is fijn en je doet ook nog iets goed voor de wereld door geen plastic wegwerpflesjes meer te kopen. Biologische verzorgingsproducten zijn ook een fijn cadeau voor mannen en vrouwen, zoals een verzorgende bodylotion, verfrissende douchegel of fijne lavendel badolie. Nog een cadeautip: Heerlijke badjassen van biologisch katoen voor thuis of een dagje sauna.

Het bericht Groene en duurzame eco Sinterklaas en Kerst cadeautjes verscheen eerst op Green Jump's blog.

A Wake-Up Story from Healthy Child Healthy World on Vimeo.

Het bericht A Wake-up story by Healthy Child Healthy World verscheen eerst op Green Jump's blog.

Traktaties op school

Tsja mijn dochtertje was duidelijk, ze wilde geen fruit trakteren zei ze. Zelfs geen biologisch fruit benoemde ze expliciet (bijna 4 jaar is ze, ik lag helemaal dubbel).

Uiteindelijk hebben we een compromis gesloten, ze wilde chocolade trakteren op school en we hebben gekozen voor een traktatie met biologische, fair trade chocolade. En dan wil je natuurlijk ook nog dat de traktaties er leuk uitzien. Tenslotte is het maar 1 x haar vierde verjaardag en tegelijkertijd verlaat mijn peuter de peuterzaal.

Levensboom van Fairytale

Ik heb op de website van het Belgische Fairytale een levensboom gekocht om de traktatie in te doen. Deze levensboom is gemaakt van bananenbladeren en wordt gemaakt in Kenia. Je hangt er kleine mandjes aan en daar kun je de traktatie in doen.

Eén levensboom en 100 mandjes zorgen ervoor dat er in Kenia een kind een jaar lang naar school kan. Je koopt al een boom vanaf 15 euro en de mandjes zijn € 1,10 per stuk.

Fair Trade en FSC gecertificeerde ballonnen

Een traktatie met ballonnen ziet er ook altijd heel feestelijk uit. Ik heb ballonnen gevonden die én het FSC keurmerk hebben én fair trade zijn. De ballonnen worden gemaakt van rubber van FSC rubberbomen en een deel van de opbrengst komt ten goede aan een studiebeurs voor de kinderen van de arbeiders.

Ik vond het een super idee om met een ballon van natuurlijk materiaal ook nog eens een goed doel te steunen.

Traktatie ideeën

Ik bedacht me dat het eigenlijk heel makkelijk is om gezonde, milieuvriendelijke traktaties te maken. Als je googlet op traktatie dan vind je heel veel ideeën die met enig extra denkwerk om te bouwen zijn tot biologische, milieuvriendelijke traktaties waardoor je zeker weet dat jouw kind en de andere kinderen een leuke, veilige en gezonde traktatie krijgen.

Je kunt kiezen voor biologisch eten (fruit, kaas, worst, snoepjes, koekjes, chocolade). Je kunt kiezen voor fair trade en je kunt zorgen dat je geen gebruik maakt van aluminium folie, plastic bekers en plastic folie bijvoorbeeld.

Cadeautje bij traktatie vaak zonde

Het is ook ’in’ om een cadeautje te geven bij de traktatie. Deze cadeautjes zijn vaak echt rommel en als je kind er één dag mee speelt, is het kapot. Niet alleen milieuonvriendelijk, maar ook verdrietig voor de kinderen die er net zo blij mee waren. Misschien gewoon geen cadeautje erbij? Of iets kleins maar stevigs en milieuvriendelijks zoals een houten jojo?

Leuke, gezonde, milieuvriendelijke traktatie ideeën?

Heb jij een leuk idee voor een traktatie? Reageer dan op dit blog, ik ben namelijk heel benieuwd naar jullie ideeën.

In de winkel

Omdat we er zo enthousiast over zijn, verkopen we de fair trade eco ballonnen nu ook bij Green Jump.

Het bericht Traktatie: gezond, milieuvriendelijk én leuk trakteren bestaat! verscheen eerst op Green Jump's blog.

CE Label

Als ik speelgoed voor mijn dochtertje kocht of kreeg checkte ik altijd of dit het CE-label had. Als dit keurmerk erop zit dan moet het oké zijn voor mijn dochtertje zo dacht ik. Maar tot mijn grote verbazing kwam ik er een tijdje geleden achter dat dit label niets over de gezondheidsaspecten van speelgoed zegt en zelfs wordt toegekend door de fabrikanten zelf. Er is geen onpartijdige derde die het CE label toekent.

De onpartijdige controle op speelgoed gaat steekproefsgewijs Tot op heden bestaat er nog geen Europees keurmerk voor veilig en gezond speelgoed.

Schadelijke stoffen

Op speelgoed staan geen ingrediënten vermeld, zoals op cosmetica en voedsel. Toch steken veel kleine kinderen speelgoed in hun mond. Op deze manier kunnen ze schadelijke stoffen binnenkrijgen.

Kinderen zijn kwetsbaarder dan volwassenen voor deze schadelijke stoffen. Ze zijn lichter, hun huid is vijf keer zo dun en hun longcapaciteit is veel kleiner waardoor dezelfde hoeveelheid chemische stoffen voor kinderen veel schadelijker is dan voor volwassenen.

Nieuwe speelgoedrichtlijn

Op 18 december 2008 is de aangepaste Europese Speelgoedrichtlijn goedgekeurd.  De vorige Europese richtlijn voor veilig speelgoed was 20 jaar oud. Lidstaten hebben nu twee jaar de tijd om deze richtlijn in hun nationale regelgeving te implementeren. Er geldt daarnaast een overgangsregeling van vier jaar voor het afschaffen van de chemische bestanddelen in speelgoed. Het duurt het dus nog wel even voordat de strengere regels in de praktijk merkbaar zijn.

Kankerverwekkende stoffen

In de nieuwe richtlijn wordt een aantal stoffen verboden. De aanpassingen betreffen onder andere (met bepaalde uitzonderingen) een verbod op CMR’s (carcinogene, mutagene en reproductietoxische stoffen), oftewel kankerverwekkende stoffen en stoffen die effect hebben op de vruchtbaarheid en zwangerschap.

Waar ik me heel kwaad om kan maken is dat deze gevaarlijke stoffen wel toegestaan blijven in delen van speelgoed die niet ‘toegankelijk’ zijn. Vaak wordt er door kinderen verder gespeeld met kapot speelgoed waardoor ze toch in contact kunnen komen met deze gevaarlijke stoffen. Kapot speelgoed dus gewoon weggooien!

Allergene geurstoffen

Een andere belangrijke aanpassing is dat de meest gevaarlijke geurstoffen in speelgoed nu verboden zijn. Uit onderzoek blijkt namelijk dat deze stoffen allergieën kunnen veroorzaken. De geurstoffen die nog wel zijn toegestaan, moeten uitdrukkelijk worden vermeld op het etiket zodat ouders zelf een keuze kunnen maken.

Gaten in de richtlijn

Women in Europe for a Common Future heeft een rapport geschreven waarin ze reageert op de voorstellen die er lagen en aangeven op welke gebieden zij meer veiligheid zou willen zien. Helaas is een deel van haar punten niet gerealiseerd, waaronder het verplicht onpartijdig testen en labelen van speelgoed in plaats van het CE-label.

Het is nog onduidelijk of de andere punten die zij hebben aangegeven wel of niet zijn toegekend. De nieuwe richtlijn zou in april gepubliceerd worden (maar ik heb de tekst nog niet kunnen vinden) dus nieuws hierover volgt op zeer korte termijn.

Samenvattend heeft WECF gepleit voor:

• Stel met betrekking tot CMR’s dezelfde eisen aan al het speelgoed als aan voeding en cosmetica. Kinderen steken regelmatig speelgoed in hun mond of houden speelgoed lang tegen hun huid. Beperk deze eis niet tot speelgoed dat bedoeld is om in de mond te stoppen. Baby’s stoppen alles in hun mond, of het daar nu voor bedoeld is of niet.
• Verbied naast CMR’s ook andere ‘substances of very high concern’ (SVHC) zoals bijvoorbeeld stoffen die een ongezonde invloed hebben op onze hormoonhuishouding en vruchtbaarheid, de zogenaamde endocrine disruptors. De lijst met ongezonde, gevaarlijke endocrine disruptors is kort geleden uitgebreid van 66 naar 194 stoffen, maar in de aanpassingen voor de speelgoedrichtlijn wordt hierover niet gesproken. Deze stoffen zijn wel verboden in voeding, cosmetica en speelgoed dat bedoeld is om in de mond te doen.
• Zorg ervoor dat nieuwe kennis snel geïmplementeerd kan worden in de richtlijn zodat de richtlijn altijd up te date is en altijd gevaarlijke stoffen verbiedt. Momenteel kost dit veel administratieve rompslomp en tijd. Ga hierbij uit van het principe van voorzorg: als er twijfel bestaat over een stof, dan is deze verboden tot het tegendeel bewezen is.

Interview met rapporteur

In een interview met Marianne Thyssen, de opsteller van het rapport, kun je meer lezen over de verschillende belangen die meespelen.

Hoe kan het dat de veiligheid van onze kinderen niet het enige belang is dat telt?

Het bericht Hoe veilig is het speelgoed van onze kinderen? verscheen eerst op Green Jump's blog.

Allereerst is het natuurlijk hartstikke duurzaam en milieuvriendelijk als je cadeautjes krijgt die je anders zelf toch gekocht zou hebben. Als je alles al hebt, dan zijn er een heleboel leuke, biologische, milieuvriendelijke, duurzame cadeautjes te bedenken.

Het belangrijkste daarbij is, dat jouw bezoek weet dat je het waardeert wanneer er rekening gehouden wordt met het milieu en de gezondheid van je kind wanneer ze iets geven. Je zou bijvoorbeeld op het geboortekaartje of andere uitnodigingen iets kunnen vermelden en het vertellen wanneer mensen vragen wat je graag wilt hebben.

Groene cadeautjes

• Bomen voor jezelf: het planten van een boom als symbool voor het nieuwe leven. Dit kan zowel in een tuin als in een pot.
• Bomen voor iedereen: Je kunt bij je eigen gemeente navragen welke mogelijkheden ze hebben voor het (bijdragen aan het) planten van bomen. Er zijn ook organisaties die zich daarmee bezig houden. In Rotterdam bijvoorbeeld de Bomenridders en een andere organisatie is de Bomenstichting die zich inzet voor het behoud van bomen.
• Adopteer een boom: Je kunt een appelboom adopteren en ook een kerstboom is mogelijk. Ook kun je een “gewone” boom adopteren.
• Behoud het regenwoud: Er zijn diverse organisaties die zich inzetten voor behoud van het regenwoud. Een voorbeeld is het Amazon Fund.
• Steun milieuorganisaties

Voor de prijs van een cadeautje kun je al meewerken aan bovenstaande milieuvriendelijke initiatieven.

Cadeautjes voor kinderen die het minder goed hebben

Na de geboorte van mijn dochtertje was ik me erg bewust van hoe fijn het was om haar te kunnen verzorgen in een huis met licht, verwarming, warm water enzovoort en dacht ik er aan hoe moeilijk het is voor ouders en kinderen in landen waar dit niet vanzelfsprekend is.

Als cadeautje kun je natuurlijk ook denken aan goede doelen die zich richten op het welzijn van kinderen. Naast de bekende grote organisaties zoals Unicef bestaan er ook zeer veel kleine stichtingen die één specifiek onderwerp hebben gekozen.

Eén van die stichtingen YuYaYu wil ik graag wat uitgebreider benoemen. Deze stichting is namelijk in 2009 opgezet door mijn moeder. YuYaYu verzorgt voor schoolkinderen in kleine bergdorpen in Peru boeken, schoolspullen, voeding, en medische en hygiënische voorzieningen.

Oxfam Novib heeft een leuke manier gevonden om mensen in ontwikkelingslanden te helpen en tegelijkertijd een leuk cadeautje te geven. Als je via hun website een cadeautje koopt, bijvoorbeeld 10 kuikentjes, dan krijgt degene voor wie het cadeautje hier is bestemd een kaart met daarop een foto van 10 kuikentjes.

Cadeautjes voor dieren

Dieren maken een belangrijk onderdeel uit van het leven op aarde. Cadeautjes die hieraan bijdragen kunnen variëren van het sponsoren van de lokale dierentuin tot donateur worden van een wereldwijde organisatie die opkomt voor het behoud van dieren.

Ook kun je denken aan het steunen van biologische initiatieven zoals Adopteer een kip waarbij de ontvanger een bepaalde periode gratis biologische eieren kan afhalen.

Groen sparen

Bij Triodos en ASN Bank kun je een spaarrekening openen. Deze banken zetten zich in voor een duurzame samenleving en voeren dit door in zowel hun interne als externe bedrijfsvoering.  En nee, ik heb geen aandelen…..

Sieraden

Sieraden en ook bijvoorbeeld bestek en tandendoosjes van zilver en goud zijn traditionele cadeautjes. Goud en zilver roepen echter wel een heleboel milieutechnische en ethische vragen op als het gaat over onder andere duurzaamheid en arbeidsomstandigheden waaronder deze metalen worden gedolven.

Er zijn echter wel sieraden te vinden die én goed zijn voor het milieu én voor de arbeiders die het maken:

• Tweedehands en antieke sieraden zijn natuurlijk heel erg mooi en super milieuvriendelijk.
• Gebruik oud goud van jezelf om iets te laten maken als cadeautje.
• Fair trade sieraden

Ecologisch verantwoord speelgoed

Speelgoed moet natuurlijk veilig zijn. Je wilt zeker weten dat het speelgoed geen giftig plastic of verf bevat en dat jouw kind het veilig in zijn mond kan stoppen. Natuurlijk is gevaarlijk speelgoed in Nederland verboden, maar helaas gaat er nog wel eens wat mis.

Houten speelgoed

Speelgoed van FSC of PFEC hout scoort vele malen beter qua milieuvriendelijkheid dan plastic speelgoed. Plastic wordt niet ecologisch geproduceerd en vervuilt na het weggooien honderden jaren de aarde.

Houten speelgoed kan worden gerepareerd, bewerkt, geverfd enzovoort om het opnieuw te gebruiken voor andere kinderen en als het echt niet meer bruikbaar is, dan is het veilig biologisch afbreekbaar.

Biologisch speelgoed

Er zijn diverse bedrijven die knuffels, poppen en ander speelgoed maken van  biologisch katoen.

Biologisch katoen is geteeld met zeer weinig pesticiden en daarom beter voor het milieu. Daarnaast is het veiliger voor jouw kind en veroorzaakt het geen allergieën of eczeem. Als laatste zijn de arbeidsomstandigheden voor de mensen die het produceren vele malen gezonder en worden er eerlijke prijzen betaald.

De verf die wordt gebruikt in biologisch speelgoed is veiliger dan verf die wordt gebruikt voor ander speelgoed en vaak ook niet of minder vervuilend.

Milieuvriendelijk, biologisch en fair trade

Het is duidelijk dat er voldoende keuze is om met de cadeautjes voor jouw kind bij te dragen aan een gezondere leefomgeving en uiteindelijk is dat het grootste cadeau.

Edit: foto van poppenstoeltje van Bo

Het bericht Biologische en duurzame cadeautjes verscheen eerst op Green Jump's blog.